Kafeda yagona QR-kod: UzQRni bir kunda qanday ulash mumkin

2026-yil 1-iyuldan boshlab savdo va xizmat koʻrsatish sohasidagi barcha yuridik shaxslar, jumladan kafe va restoranlar, yagona UzQR kodi orqali toʻlov qabul qilishi shart. Bunday kod boʻlmasa, savdo qoidalari buzilgan hisoblanadi. Muassasangizda hisob raqami va ERI allaqachon bor boʻlsa, quyida UzQRni bir kunda ulash rejasini topasiz. Bunda kassa toʻxtamaydi: Payme, Click, Uzum va terminal odatdagidek ishlayveradi, UzQR esa ularga yana bitta toʻlov usuli sifatida qoʻshiladi.

Qonun nimani talab qiladi va qaysi muddatlar allaqachon kelgan

Asos boʻlib Prezidentning 10.12.2025-yildagi PF-246-son Farmoni xizmat qiladi. QR boʻyicha normalar farmonning 4-ilovasida jamlangan va muddatlar sanalar boʻyicha belgilangan:

• 2026-yil 1-yanvargacha Markaziy bank yagona QR-kodni joriy etishi kerak edi;
• 2026-yil 1-iyuldan savdo va xizmat koʻrsatishdagi barcha yuridik shaxslar uchun yagona QR orqali toʻlov qabul qilish majburiy. Bu muddat oʻtib ketgan, demak talab hozir amalda.

Farmonda 2030-yilgacha savdo va xizmatlarda aholi toʻlovlarining naqd pulsiz ulushini 75% ga yetkazish maqsadi qoʻyilgan. 2026-yil yozida Markaziy bank tizimga 265 mingdan ortiq tadbirkor ulanganini maʼlum qilgan edi.

Nima qilish shart emas. Payme, Click va Uzum stikerlarini olib tashlash kerak emas. Markaziy bank va Soliq qoʻmitasi tushuntirishicha, faqat yagona QR majburiy, davlat reyestridagi boshqa servislardan esa oʻz xohishingizga koʻra foydalanasiz (Spot.uz).

Muhim: UzQR boʻlmagani uchun yuridik shaxslarga solinadigan jarima miqdorini ochiq manbalarda topa olmadik. «Chatlardan» olingan raqamlarga ishonmang. Summani buxgalteringizdan Maʼmuriy javobgarlik toʻgʻrisidagi kodeks va Soliq kodeksining amaldagi tahriri boʻyicha aniqlang. YaTT va oʻzini oʻzi band qilgan shaxslar uchun tartib boshqacha: ularga toʻlov tashkiloti platformasida maxsus QR kerak. Bu alohida islohot, uni UzQR bilan adashtirmang.

Statik yoki dinamik QR: kafe uchun qaysi biri mos

UzQR ikki xil boʻladi. Kafe uchun bu farq juda muhim.

Mezon	Statik QR	Dinamik QR
Koʻrinishi	Rekvizitlarga bogʻlangan stiker yoki tablichka	Kodni har bir toʻlov uchun kassa yoki sotuvchining qurilmasi yaratadi
Summa	Mehmon oʻzi kiritadi	Kassa chek summasini oʻzi qoʻyadi
Fiskal chek	Kassir qoʻlda uradi	Toʻlov kassa orqali avtomatik fiskallashtiriladi
Markirovkalangan tovarlar	Avtomatik bogʻlash uchun mos emas	Mos
Summada xato qilish xavfi	Yuqoriroq (summani mehmon oʻzi kiritadi)	Pastroq (summani kassa qoʻyadi)
Kimga mos	Birinchi kun uchun vaqtinchalik yechim, kiosk, kassasiz savdo nuqtasi	Kassasi bor kafe, restoran, qahvaxona

Xulosa oddiy: asosiy kod dinamik boʻlishi kerak. Kassa sozlanmaguncha statik stikerni zaxira variant sifatida osib qoʻyish mumkin.

Bir kunlik ulanish rejasi

Reja hisob raqami ochilgan va rahbarning ERI kaliti bor kafe uchun moʻljallangan. Hisob raqami boʻlmasa, bankdan boshlang: uni ochish muddati bankka bogʻliq. UzQRga ulanishning oʻzi bepul. Ammo kassa bilan integratsiya ishlari uchun uskuna va dastur yetkazib beruvchilar alohida haq olishi mumkin, shuning uchun narxni oldindan oʻz yetkazib beruvchingizdan soʻrang.

1. 09:00 — bank. Xizmat koʻrsatuvchi bankka UzQR uchun ariza bering. Darhol pul qancha muddatda tushishi, qaytarish shartlari va kassa uchun API-kalit berilishi haqida soʻrang.
2. 10:00 — uzqr.uz kabineti. ERI orqali kiring. Markaziy bank uzqr.uz saytida «Shaxsiy kabinet»ni ishga tushirgan: unda QR-stikerlar roʻyxatdan oʻtkaziladi va barcha UzQR toʻlovlari boʻyicha hisobotlar real vaqtda koʻriladi.
3. 10:30 — dinamik QR va kalit. «QRni boshqarish» boʻlimida dinamik QR yarating, soʻng API-kalit yarating va uni shu QRga bogʻlang. Tartib Markaziy bank qoʻllanmasida yozilgan, uning mazmunini Buxgalter.uz bayon qilgan.
4. 15:00 — kassa. Kalitni nazorat-kassa texnikasi yetkazib beruvchisining yoʻriqnomasi boʻyicha kassaga kiriting yoki texnik xizmat koʻrsatish markazi vakilini chaqiring. Buni tushlik bilan kechki oqim oraligʻida qiling: bu vaqtda boshqa toʻlov usullari odatdagidek ishlaydi. Tugmalar nomi kassa modeliga qarab farq qiladi.
5. 15:30 — test. 1 000 soʻmlik chek uring va uni oʻzingizning Humo yoki Uzcard kartangizdan UzQR orqali toʻlang. Fiskal chekni tekshiring va sinov uchun qaytarish amalini bajaring.
6. 17:00 — kechki smenaga yoʻriqnoma (skript quyida).
7. Ertasi kuni ertalab — birinchi solishtirish: kechagi QR-toʻlovlarni tekshirib chiqing.

Kassangiz AliPos boʻlsa, 4-qadamdan oldin 55 704 99 99 raqami orqali qoʻllab-quvvatlash xizmatiga qoʻngʻiroq qiling. Versiyangiz UzQR orqali toʻlovni qoʻllab-quvvatlaydimi va u hisobotlarda qanday aks etadi, shuni aniqlab oling. Cheklar va onlayn-kassa haqida batafsil maʼlumot «Fiskalizatsiya» sahifasida.

Komissiya va pul tushish muddati: halol hisob-kitob

UzQRning rasmiy tarifi toʻlov summasining 0,65% ini tashkil qiladi va uni faqat sotuvchi toʻlaydi. Markaziy bank tarif tuzilmasida xaridordan komissiya olish nazarda tutilmaganini bildirgan. Shu bilan birga Gazeta.uz Spotga tayanib, mijozdan qoʻshimcha 1% olinishi haqida yozgan, yaʼni jami kamida 1,65% chiqadi. Markaziy bank bunday yigʻimlarni ayrim bozor ishtirokchilarining tashabbusi deb ataydi. Taqqoslash uchun: Markaziy bank maʼlumotiga koʻra, bozordagi QR-toʻlovlar biznesga 1–3% ga tushadi.

Kuniga QR orqali 3 mln soʻm qabul qiladigan kafe misolida hisoblaymiz:

• 0,65% da kuniga 19 500 soʻm, 30 kunda taxminan 585 000 soʻm;
• 1,65% da kuniga 49 500 soʻm, 30 kunda taxminan 1 485 000 soʻm.

Oyiga farq taxminan 900 000 soʻmni tashkil qiladi. Shuning uchun yakuniy foizni bankdan yozma shaklda, shartnoma yoki ofertada olgan maʼqul.

Pul tushish muddati ham ishtirokchilarda turlicha:

Manba	Pul tushish muddati	Nimani aniqlash kerak
Umumiy amaliyot (Spot.uz)	Odatda 1 ish kuni	Dam olish kunlari qanday hisoblanadi
Ipak Yoʻli Banki	24 soat ichida	Kunlik hisob-kitob yopiladigan vaqt
Paynet ofertasi	3 ish kunigacha, mukofot va bekor qilingan toʻlovlar chegirib tashlanadi	Qaytarishlar qanday ushlab qolinadi

QR boʻyicha tushumni qanday solishtirish kerak

QR-toʻlov toʻrt joyda iz qoldiradi va toʻrttasi ham bir-biriga mos kelishi kerak:

1. Kassaning smena hisoboti: «UzQR» toʻlov usuli boʻyicha summa.
2. Onlayn-kassaning fiskal cheklari. Markaziy bank har bir QR-toʻlov uchun fiskal chek berilishi kerakligini bildirgan. Markaziy bank Qoidalarining oʻzida bu toʻgʻridan-toʻgʻri yozilmagan, lekin chekni har doim urish xavfsizroq.
3. uzqr.uz kabinetidagi hisobot: barcha kiruvchi toʻlovlar real vaqtda.
4. Bank koʻchirmasi: komissiya va muddatni hisobga olgan holda tushgan pul.

Toʻlov uzqr.uz da bor-u, kassada yoʻq boʻlsa, kassir uni kassadan chetlab oʻtkazgan yoki notoʻgʻri toʻlov usulini tanlagan boʻlishi mumkin. Kassada bor-u, uzqr.uz da yoʻq boʻlsa, katta ehtimol bilan pul emas, «skrinshot» qabul qilingan. Hisobotlarni ertalab solishtirish qulay: muassasa egasi tushumni AliPos Bossda, toʻlovlarni esa uzqr.uz kabinetida koʻradi.

Kassir va ofitsiant uchun skript

• Toʻlov faqat kassada tasdiqlangandan keyin hisobga olinadi. Mehmon telefonidagi ekran yoki skrinshot tasdiq hisoblanmaydi.
• Har smena boshida stikerni tekshiring: ustidan begona kod yopishtirilmaganmi.
• Statik QR boʻlsa, toʻlovdan oldin mehmondan kiritilgan summani koʻrsatishini soʻrang.
• Qaytarish kassa orqali, qaytarish cheki bilan rasmiylashtiriladi. Mehmonga pulni «shaxsiy kartadan» oʻtkazmang.
• Visa yoki Mastercard kartali mehmon: UzQR hozircha faqat Humo va Uzcard kartalari bilan ishlaydi. Terminal yoki naqd pulni taklif qiling.

Mehmon Google Pay orqali toʻlasa, «Kafe terminalida nimalarni tekshirish kerak» eslatmamiz asqotadi.

B reja: internet uzilishi va xorijlik mehmonlar

QR-toʻlov uchun mehmonda ham, bankda ham aloqa boʻlishi kerak. Shuning uchun POS-terminal va naqd puldan voz kechmang. Terminal xorijiy kartalar masalasini hal qiladi, naqd pul esa uzilish paytida qutqaradi. Smena bilan oldindan kelishib oling: UzQR javob bermasa, kassir mehmonni «kutib turing» deb ushlab turmaydi, darhol boshqa usulni taklif qiladi.

Koʻp beriladigan savollar

UzQR kafe uchun hozir majburiymi?

Ha. PF-246 ning 4-ilovasiga koʻra, u savdo va xizmat koʻrsatishdagi yuridik shaxslar uchun 2026-yil 1-iyuldan majburiy.

Payme, Click va Uzum QR-kodlarini olib tashlash kerakmi?

Yoʻq. Faqat yagona QR majburiy, davlat reyestridagi boshqa servislarni qoldirish mumkin.

Ulanish qancha turadi?

UzQRga ulanish bepul, tarif sotuvchidan olinadigan 0,65% ni tashkil qiladi. Kassa bilan integratsiya ishlari uchun yetkazib beruvchilar alohida haq olishi mumkin, yakuniy foizni esa bank bilan tuzilgan shartnomada qayd etgan maʼqul.

QR boʻlsa, POS-terminal kerakmi?

Ha, agar sizga Visa va Mastercard kartali mehmonlar kelsa. UzQR faqat Humo va Uzcard bilan ishlaydi.

Kafeda yagona QR-kod orqali toʻlov qabul qilish uchun qayerga murojaat qilish kerak?

Hisob raqamingiz ochilgan bankka. Ulanish bepul. Shundan soʻng uzqr.uz kabinetida ERI orqali dinamik QR yaratiladi va kassaga ulanadi.

QR orqali toʻlovni stol yonida qabul qilish mumkinmi?

Mumkin, agar dinamik QRni kassa yaratsa va chek kassada yopilsa. Aks holda toʻlov hisobdan chetda qolishi mumkin.

Toʻlovlar, cheklar va smena hisobotlari bitta tizimda bir-biriga mos kelishini istasangiz, AliPos tariflari bilan tanishing yoki ulanish uchun ariza qoldiring. Biz sizga qoʻngʻiroq qilamiz, kassangizni koʻrib chiqamiz va QR orqali toʻlovni smena ishiga qanday kiritish boʻyicha maslahat beramiz.